سارا پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:84591/1759 تاریخ پاسخ: 24 صفر 1432 گروه: تکامل انسان

مسیرهای مختلف امتحان

سؤال: مگه گفته نمی شه خدا هر کسی رو در برابر ما و در مسیر ما قرار می ده برحسب شخصیت خودما هست.من خودم ادم هوس بازی نیستم اما هر کی در مسیر من قرار می گیر ادم هوس باری اخه برای چی؟

پاسخ:

هوالعلیم
ممکن است این امور برای امتحان و کسب مراقبه بیشتر باشد.

م پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:59889/1842 تاریخ پاسخ: 02 جمادی الاول 1432 گروه: تکامل انسان

وصول بانوان به مقام فناء فی الله

سؤال: بسم الله الرحمن الرحیم سلام علی آل یس سلام علیکم و رحمه الله می خواستم از خدمت شما بپرسم آیا زنان هم به مقام فناء الله می رسند؟ اگر انسان در گذشته عکس یا فیلم بی حجاب دست افراد غیر داشته باشد و اکنون که توبه کرده و پشیمان است و می خواهد در راه خداوند حرکت کند باید چه کند؟ با اینکه دسترسی به آنها امکان ندارد؟ لطفا مرا راهنمایی فرمایید

پاسخ:

هو العلیم
1ـ بلی
 2ـ تا جائیکه می تواند باید آنها را جمع کند.

میهمان . پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:85083/464 تاریخ پاسخ: 11 جمادی الاول 1430 گروه: تکامل انسان

علامه طباطبائی و نظریه بقاء عین ثابت

سؤال: بسم اللـه الرحمن الرحيم با توجه به اينكه آقاي علامه طباطبائي در ابتدا اعتقادي به فناء در ذات نداشته‌اند و بواسطه علامه طهراني برايشان اثبات شده است و اين امر در زماني بوده است كه ايشان استاد نداشته است و فنا بدست نمي‌آيد مگر كسي استاد كامل داشته باشد ايشان چگونه به فنا دست يافته در حالي كه استادش آقاي قاضي در آن زمان حيات نداشته اند؟

پاسخ:

بسم اللـه الرحمن الرحيم

در ارتباط با اين سؤال نكاتي وجود دارد كه بايد بدان پرداخته شود . اوّل اينكه: مسئله مورد بحث بين مرحوم علامه طباطبائي و مرحوم علامه طهراني در تحقّق فناء ذاتي و اضمحلال واقعي و بالكلية نفس انسان در ذات احديّت بوده است. مرحوم علامه طباطبائي هم در مقام ثبوت به اين مرتبه نرسيده بودند و هم در مقام اثبات منكر اين مسئله شده بودند. امّا مرحوم علامه طهراني در مقام ثبوت خدا عالم تر است و در مقام اثبات، اثبات اين مرتبه را براي سالك مي نمودند، پس اين مطلب صرفاً يك بحث علمي بوده است و قبول و پذيرش علامه طباطبائي رضوان اللـه عليه و اعتقاد به اين مرتبه هيچ ارتباطي به سلوك عملي ايشان در آن زمان ندارد. چه بسا ممكن است انسان به مطلبي معتقد شود امّا خود هنوز به آن مطلب نرسيده باشد. دوّم اينكه: كيفيّت سير سالك نزد استاد متفاوت است. در بعضي از مواقع كيفيّت سير اقتضاء مي كند كه سالك به توسط نفس ولي حيّ از مرتبة تعيّن و تشخّص عبور داده شود و به مرحلة اطلاق و محوضت ذات كه همان فناء ذاتي است وارد شود. در اين سير حضور خارجي استاد كامل لازم است و بدون آن اين سير محقّق نخواهد شد. و در بعضي از مواقع كيفيّت سير نزد استاد كامل اقتضاء مي‌كند كه سالك پس از طي مراحل و منازلي با نوجّه به مراقبت و ذكر و فكر و استمداد از وليّ حيّ حضرت بقية اللـه ارواحنا فداه بتواند خود به استمرار سير و سلوك ادامه دهد و وارد به حريم ذات احديّت گردد و به مرتبه فناء ذاتي برسد، و خود را از عالم تعيّنات برهاند البته وجود امام حيّ عليه السّلام نقش اساسي و تعيين كننده را در هر دو نحوه و كيفيّت سير سالك ايفاء خواهد نمود. و بسياري از اولياء الهي به اين طريق به مقام فناء رسيده اند چنانچه مرحوم علامه طهراني قدّس اللـه سرّه درباره مرحوم حاج سيّد هاشم حدّاد رضوان اللـه عليه اين چنين مي‌فرمودند و اضافه مي‌نمودند كه بعضي از اساتيد عرفان و اولياي الهي بذر سلوك و سیر الي اللـه را در نفس سالك مي‌پاشند و آنرا در اعماق سرّ و ضمير او قرار مي‌دهند و در اين صورت ديگر كار سالك چندان مشكل نخواهد بود و شيوه سلوك مرحوم قاضي با شاگردانشان اين چنين بوده است. كما اينكه گاهي از اوقات كنايةً نيز از روش خود به اين نحو پرده برمي داشتند. البته ناگفته نماند كه اين روش الزاماً براي هر شاگردي كه خدمت آنها مي‌رسيد نبوده است و انتخاب اين روش در تشخيص آن براي بعضي از شاگردان فقط و فقط منوط به تشخيص و صلاحديد استاد دارد. بنابراين چه اشكالي دارد كه مرحوم علامه طباطبائي نيز مشمول اين قسم از تربيت و تكامل و سير بوده است. و در آخر عمر به اين رتبه نائل آمده است و خلعت تجرد و فناء را پس از ارتحال استاد خود مرحوم قاضي در بر كرده باشد. سوّم اينكه: خداوند متعال مسبّب الاسباب است و اليه يرجع الامر كلّه و هو علي كل شيء قدير . و هم او قادر بر هر امري است و هو المؤيّد و الموفّق و ممكن است بواسطه جذبه اي در شرائط خاصّ اين حقيقت براي سالك تجلي نمايد و يا به توسط نفس وليّ كاملي و لو اينكه استاد ظاهري آن سالك نباشد اين سير و عبور تحقّق يابد.

میهمان . پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:45008/466 تاریخ پاسخ: 12 جمادی الاول 1430 گروه: تکامل انسان

چگونه دعا کنیم تا مورد لطف خداوند قرار بگیریم

سؤال: از زبان بزرگان و اهل منبر و ... مي شنويم که افرادي در طول تاريخ با تقاضاي از ائمه يا اولياي خدا به مقامات بالايي رسيدند و حتي از لحن کلام بزرگان (و همينطور در روايتي حضرت رسول اکرم فرمودند (نقل به معنا کاش اين اعرابي مانند آن عجوزه بني اسراييل رند بود و وقتي من گفتم که چه مي خواهي تا در عوض پذيرايي که قبلا از من کردي تا به تو بدهم بجاي درخواست يک گله گوسفند از من تقاضاي همنشيني با من در آخرت را مي کرد.) و از ادعيه اين طور بر مي آيد که کلاً افراد را تشويق به درخواست و طلب اين مقامات از خداوند و عرفا سواي از لياقت و ظرف وجودي خود مي کردند . حال سوال اين است که اين دعا و تقاضا و درخواست بايد به چه نحو و چه شکل باشد تا مورد قبول واقع گردد ؟ چون همه قطعا اين دعا و طلب و درخواست را کرارا دارند ولي کسي مقبول نمي شود و براي همه هم اين امکان وجود ندارد که شرايطي مثل آن اعرابي پيدا کنند که زنبيل بار رسول الله را به زور تا منزل ايشان حمل کنند و در انتها درخواست دستمزد کنند و وقتي حضرت مقدار دستمزد را سئوال مي فرمايند ، اعرابي همنشيني در آخرت با حضرت را به عنوان دستمزد طلب مي کند و حضرت نيز مي پذيرند ؟ و اين مقدار از جسارت و جرات را نيز همه ندارند؟ پس اين دعا و تقاضا و درخواست بايد به چه نحو و چه شکل باشد تا مورد قبول واقع گردد؟

پاسخ:

هو العالم

« إنّما الأعمالُ بِالنِّیّاتِ » «ما درون را بنگریم و حال را نی برون را بنگریم و قال را» دعاء به معنای خواست و طلب است و خواست اگر واقعی نباشد جنبه صوری و ظاهری پیدا میکند و دیگر دعاء و طلب نیست. بنابراین پیدایش زمینه های مساعد برای درخواست، چنانچه در متن مذکور است تأثیری در نیّات و طلب انسان ندارد بلکه تنها بهانه ای برای ابراز و اظهار طلب و خواست است. انسان باید نیّت خود را نسبت به مطلب مورد نظر صاف و بی غلّ و غشّ بگرداند و برای حصول آن اهتمام و جدیّت داشته باشد، آنگاه خدای متعال حاجت او را برآورده می نماید. اخیراً دو کتاب از مرحوم علّامه طهرانی رضوان الله علیه درباره مسجد و دعاء منتشر شده است بنام «انوارملکوت» آنها را مطالعه فرمائید.

میهمان . پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:42036/467 تاریخ پاسخ: 11 جمادی الاول 1430 گروه: تکامل انسان

آیا انسان می تواند به مقامی بالاتر از مقام انبیاء برسد.

سؤال: آیا شیعه حضرت علی میتواند به مقام بالاتر از مقام انبیا ء الهی برسد لطفا ادله علمی را بیان فرمائید

پاسخ:

هو العالم

مقام نبوّت و رسالت يعني ارتباط با عالم ملكوت و استفاضه ي صور علميّه و حقائق و معاني كليّه از وسائط حامل اسرار كه عبارت اند از ملائكه مقرّب و نفوس قدسيّه و به تعبير فلاسفه و حكما‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌، عقول منفصله و هر پيامبري براي ادراك اين معاني داراي مرتبه ي خاصّي است كه بيش از آن قادر بر دريافت و استفاضه نيست. گرچه همه ي مدركات آنان در همان مرحله صحيح و منطبق با واقع است. در قرآن مي فرمايد: « تلك الرّسل فضّلنا بعضهم علي بعض » و به واسطه ي اين تفضيل و برتري بعضي داراي كتاب اند و بعضي نيستند و نيز دائره ي تبليغ و ارشاد آنان مختلف مي باشد. قطعاً حقائقي را كه حضرت ابراهيم از عوالم توحيد ادراك كرده است ساير انبياء ادراك نكرده اند از باب نمونه اشتباه وخطائي را كه حضرت داود در عالم مثال در ظهور و تمثّل آن دو ملك كرده بود حكايت از عدم فعليّت در پاره اي از مراحل تجرّد او دارد، گر چه آنها همه در عالم ظاهر و ارتباط با مردم عاري از خطا مي باشند. اين مسئله يعني ارتباط با ملكوت به صورت الهام براي غير از پيامبران نيز جاري و ساري است. گر چه مسئله ي وحي ديگر منتفي است امّا ادراك اسرار عالم غيب براي همه ي افراد ميسّر است. از جهت نقلي نيز رواياتي وارد است: از پيامبر: « إنِّ للّه عباداً ليسو بانبياءٍ يغبطهم النّبيون »، و يا اينكه « إنِّ في أمّتي محدّثين متكلّمين » و يا: « إنّ من حفظ القرآن قد ادرجت النّبوّة بين جنبيه ». و يا: « علماء امّتي افضل من انبياء بني إسرائيل » و يا رواياتي كه درباره ي برخي از اصحاب، مثل سلمان و جابربن يزيد جعفي و ديگران وارد شده است.

میهمان . پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:50465/468 تاریخ پاسخ: 13 جمادی الاول 1430 گروه: تکامل انسان

دستیابی به لقاء خدا

سؤال: تو خود حجاب خودی حافظ از میان برخیز. چگونه می توان به این مهم دست یافت؟ با تشکر

پاسخ:

غايت راه وصول به پروردگار همين مسئله است. رفض خود ديدن و تعيّن و بدور انداختن محوريّت شخصي و عبور از انانيّت و بدون اين مسئله سير و سلوكي انجام نپذيرفته است. تمام دستورات سلوكي براي رسيدن به اين نقطه است و سالك اگر با قدمي راستين و همتي عالي و توكل بر لطف و عنايت خداي متعال و استمداد از انفاس امام عصر عجل اللـه فرجه الشريف و دستگيري آن حضرت به اين مهم بپردازد لطف و توفيق الهي شامل حال او خواهد شد و اگر در انجام تكاليف سستي نمايد و مطالب را سرسري تلقّي كند و در مراقبه كوتاهي ورزد راه به جائي نخواهد برد .

میهمان . پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:30701/469 تاریخ پاسخ: 12 جمادی الاول 1430 گروه: تکامل انسان

آیا افراد عادی هم به کمال می رسند؟

سؤال: آيا ما افراد عادي ميتوانيم به كمال برسيم چگونه لطفاً راهنمائي بفرمائيد؟

پاسخ:

در قرآن كريم آيات فراواني دالّ بر وصول انسان به مرتبه كمال كه رؤيت و لقاء پروردگار است وارد است از جمله: وَ مَن كانَ يَرجُوا لِقاءَ رَبِّهِ فَليَعمَل عَمَلاً صالِحاً وَ لا يُشرِك بِعِبادَةِ ربِّهِ أحَداً. دعوت انبياء الهي و اولياء خدا عامّ است و هيچ فردي از اين مسئله مستثني نمي باشد، خصوصيّت و لازمه مقام خلافت اللّهي كه شامل همه افراد بني آدم است مقتضي استعداد وصول به مرتبه ذات حضرت احديّت است چنانچه آيه شريفه: «وَ نَفَختُ فيهِ‌ مِن روحِي» دالّ بر اين مطلب است. و اما طريق وصول به مرتبه كمال چنانچه از اولياي دين سلام اللـه عليهم وارد است رعايت كامل شرع مقدّس و مراقبه و ذكر و مجاهده با نفس در همه عوالم مي‌باشد و اين معنا بدون دستگيري فرد راه رفته و به مقصود رسيده ميسّر نخواهد شد توضيح اين مطلب در جلد اول و دوم اسرار ملكوت داده شده است.

میهمان . پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:80023/470 تاریخ پاسخ: 12 جمادی الاول 1430 گروه: تکامل انسان

حصول نیت صادق در سیر و سلوک الی الله

سؤال: مرحوم علامه طهراني (رضوان الله تعالي عليه) در کتاب روح مجرد در صفحه 33 چاپ سوم در ضمن تحقيقي " راجع به سير و سلوک افراد در اديان و مذاهب مختلفه و نتيجه مثبت يا منفي آن در وصول به حقيقت است و غرض ديگري را با اين نيت مشوب نمي سازند که نهايتا اين افراد به فنا در ذات حق مي رسند و گروهي که در نيتشان پاک نيستند و در سير و سلوک به جهت دواعي نفسانيه وارد شده اند. اين گروه ابدا به مقصود نمي رسند " و حقير ذره اي شک ندارم که جزء دسته دوم هستم . انسان چه کاري مي تواند بکند که جزء گروه اول قرار بگيرد. چون حقير احساس مي کنم همه مشکلاتم به خاطر همين نيت است و هر وقت کمي عمل کردم به مطالب بزرگان و اثر آن را مشاهده کردم ونفسم حض خود را دريافت کرد دفعتا همه چيز را رها کردم ... يعني انسان چکار مي تواند بکند که نيتش را تغيير بدهد؟

پاسخ:

هو العالم

«بر سر تربت ما چون گذری همّت خواه که زیارتگه رندان جهان خواهد شد» همه چیز با همّت به نهایت می رسد و بدون آن مطلب ناقص و بی فرجام خواهد بود. آیه شریفه می فرماید: « الّذینَ قالوا رَبّنا اللهُ ثُمّ استَقامُوا تَتَنَزّلُ عَلَیهِمُ المَلئکۀُ ألّا تَخافُوا وَ لا تَحزَنُوا و أبشِرُوا بِالجَنّۀِ الّتی کُنتُم تُوعَدوُن» در بسیاری از افراد حلاوت اشتغال به ذکر الهی و انجام برنامه های سلوکی برای مدّتی آنان را سرخوش و مسرور می سازد و نفس و قلب از این التذاذ روحانی مسرور و نسبت به ادامه سیر شائق می شوند و برای برخی از ابتداء آن شوق و رغبت و حلاوت وجود ندارد بلکه باید بواسطه مجاهده نفسانی و مبارزه با نفس، انسان به راه و طریق ادامه دهد و از امور صارفه دلسرد نشود و فراز و نشیب زندگی و اشتغال به کسب و کار او را در مسیر سلوک سست نکند و از مطالبی که برای ازدیاد شوق و عشق و رغبت، بزرگان در کتب خود ذکر کرده اند، بهره ببرد.

حسين الله داد پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:16969/952 تاریخ پاسخ: 27 رمضان 1431 گروه: تکامل انسان

عبادت فردی و اجتماعی

سؤال: عبادات فردي زودتر انسان را به كمال مي‏رساند يا عبادات اجتماعي ؟

پاسخ:

سام امنزاده پاسخ دهنده: حضرت آية اللة حاج سيد محمد محسن حسيني طهراني
کد:99306/633 تاریخ پاسخ: 15 ربیع الثانی 1431 گروه: تکامل انسان

چرا انسان باید به کمال برود؟

سؤال: چرا انسان باید به کمال برود؟ وچرا خداوند نفس اماره را خلق کرد؟چرا خداوند انسان را آزمایش می کند؟

پاسخ: